Integrale veiligheid
Groningen Seaports onderkent dat het huidige tijdsgewricht vraagt om een nieuwe benadering waarmee we in ons beheersgebied de veiligheid in brede zin kunnen versterken. De combinatie van geopolitieke spanningen, toegenomen hybride dreigingen en de verwevenheid van fysieke, digitale en economische processen maken de havens tot een potentieel strategisch doelwit. Onze regio vervult een steeds belangrijkere rol in de nationale energievoorziening, datatransport en logistieke ketens, wat haar tegelijkertijd kwetsbaarder maakt voor ontwrichting, sabotage, spionage of cyberaanvallen. Deze veranderde context vraagt om een nauwe afstemming tussen publieke en private partners.
Een integrale security-organisatie
Groningen Seaports werkt daarom aan de inrichting en verdere professionalisering van een integrale security-organisatie. Dat moet ons in staat stellen om zowel op korte als op langere termijn adequaat te reageren op de veranderende dreigingen. Daarbij staan drie samenhangende maatregelen centraal:
Professionalisering van integraal securitymanagement – het samenbrengen van fysieke, digitale en organisatorische beveiliging binnen één raamwerk;
Vergroten van de weerbaarheid van de eigen organisatie, door risicogestuurd beheer, continuïteitsplanning en training;
Versterken van de inlichtingen- en informatiecapaciteit, om tijdig trends, dreigingen en kwetsbaarheden te herkennen en hierop te kunnen anticiperen.
Naar verwachting wordt in 2026 ook wetgeving van kracht die stappen in deze richting van ons eist. Het gaat om de Cyberbeveiligingswet (Cbw) en de Wet weerbaarheid kritieke entiteiten (Wwke) die beide in juni 2025 bij de Tweede Kamer zijn ingediend. Beide wetsvoorstellen vloeien voort uit Europese richtlijnen, respectievelijk de hierboven genoemde NIS2-richtlijn en de Critical Entities Resilience Directive. Groningen Seaports valt binnen de scope van beide richtlijnen.
Ons voornemen is om in 2026 te werken aan de versterking van onze eigen organisatie, weerbaarheid en informatiepositie. De combinatie van nieuwe dreigingsbeelden én nieuwe wetgeving kan het wenselijk maken dat Groningen Seaports waar mogelijk een sterkere coördinatie- en regierol voor binnen het totale havenveiligheidsdomein op zich neemt.
Onze (voorgenomen) aanpak
Groningen Seaports vindt het van belang samen met bedrijven en overheden die zijn vertegenwoordigd in de Veiligheidsregio af te stemmen en te bepalen welke beheersmaatregelen gezamenlijk uitgevoerd kunnen of moeten worden. De verschillende partijen hebben daarbij hun eigen rollen en verantwoordelijkheden.
Veiligheidsregio Groningen zorgt voor brandweerzorg, medische crisiszorg (GHOR), plannen en oefening voor rampen, coördinatie tijdens incidenten en samenwerking met hulpdiensten en (semi)publieke organisatie. Aangezien bij een calamiteit vaak meerdere partijen en bedrijven onder hoge druk moeten samenwerken, is het van belang dat er regelmatig oefeningen plaatsvinden. Het is de wens van Groningen Seaports om zoveel mogelijk synergievoordeel te creëren in de security-oefeningen die jaarlijks georganiseerd worden. Dit zijn:
vier keer per jaar een kleine oefening vanuit de nautische afdeling;
één keer per jaar een grote oefening vanuit de nautische afdeling;
één keer per jaar een oefening vanuit cyberveiligheid.
De diverse bedrijven die gevestigd zijn in het beheergebied van Groningen Seaports hebben ieder hun eigen beheersmaatregelen te treffen. Daarnaast dragen zij een indirecte verantwoordelijkheid in het security-vraagstuk en de beheersmaatregelen binnen het totale beheergebied. Om synergievoordeel te zoeken is het wellicht denkbaar om bedrijven in security-zones in te delen, waarbij per zone beheermaatregelen getroffen worden die gezamenlijk door de bedrijven in een zone gedragen worden.
Groningen Seaports ziet zijn rol met name als regisseur op het preventieve deel van het security-vraagstuk. Daarnaast hebben we in onze rol als havenautoriteit een meer sturende rol die zich richt op het samenbrengen en verbinden van (semi)publieke organisaties en bedrijven. Binnen het beheergebied is sprake van meerdere (semi)publieke organisaties en een veelheid aan bedrijven, ieder met eigen security-maatregelen. Daarnaast onderhoudt Groningen Seaports intensief contact met andere (zee)havens die zich eveneens bezighouden met dit vraagstuk.
