Rendement, impact en risico

Groningen Seaports legt zowel voor- als achteraf verantwoording af over hoe positieve en negatieve afwijkingen op het beoogde financieel rendement samenhangen met de beoogde maatschappelijke doelstellingen op het gebied van werkgelegenheid en duurzaamheid.

Aandeelhoudersstrategie

Medio 2025 is de nieuwe aandeelhouderstrategie van Groningen Seaports vastgesteld. In dit document zijn de belangen, doelstellingen en prioriteiten van de GR GSP als aandeelhouder verduidelijkt en afgestemd op de algemene richting van Groningen Seaports. Naast een verwijzing naar het strategisch kader, het kader vanuit Raden en Staten waarin nieuwe initiatieven moeten voldoen, wordt aandacht besteed aan financiële rendementen en normen. Groningen Seaports wil evenwicht creëren tussen duurzame, maatschappelijke impact en een marktconform financieel rendement. De aandeelhouder van Groningen Seaports is in dat kader bereid het deel van het marktconforme rendement, dat in een private omgeving als dividend zou worden uitgekeerd, in te zetten als afslag op het financieel rendement om daarmee investeringen te doen in maatschappelijke en duurzame doelen. Daarbij moet dan wel steeds, zowel voor- als achteraf, een heldere verantwoording gegeven worden over de bijdrage aan de aandeelhoudersdoelstellingen.

Risicomanagement

Risicomanagement is een continu proces, waarbij wordt geïdentificeerd wat mis kan gaan (risico’s) en wat bijdraagt aan het realiseren van de doelen (kansen). Het doel is beheersing van de risico’s, zodat doelen binnen acceptabele grenzen (aanvaardbare risico’s) en met meer zekerheid worden gerealiseerd. Het beleid dat Groningen Seaports voert ten aanzien van risicomanagement en de aanpak hiervan, is neergelegd in het Risicomanagementbeleid Groningen Seaports NV.

Beheersing

Voor beheersing van risico’s hanteert Groningen Seaports het zogenaamde ‘Three lines of Defence Model’. De eerste linie bestaat uit directie en het lijnmanagement. Zij zijn verantwoordelijk voor het onderkennen, beheersen en eventueel bewust accepteren van risico’s. De tweede linie bestaat uit de afdelingen Finance & Control, Legal Affairs en CISO. Zij treden op als sparringpartner voor de eerste linie en ondersteunen bij de dagelijkse beheersing van risico’s. De derde linie wordt gevormd door het inzetten van een onafhankelijke auditor. Vanuit een objectieve en onafhankelijke positie toetst deze de beheersingsconstructie die door de eerste en tweede lijn is gevormd.

Monitoring

Zoals in de voorgaande paragraaf ‘Beheersing’ werd beschreven, is risicomanagement bedrijfsbreed verankerd, waarmee het principe van het ‘Three Lines of Defence Model’ gestalte heeft gekregen. Voor de geactualiseerde risico’s zijn voor zover mogelijk beheersmaatregelen getroffen. Monitoring en actualisatie van de risico’s en de beheersmaatregelen vinden continu plaats.

Een terugkerend onderdeel van de monitoring is de signalering van risico’s op het gebied van fraude. De bestaande beheersmaatregelen worden daarop getoetst, het gaat hierbij om bijvoorbeeld het aanbestedingsbeleid, bestelprocedure en financiële processen. Een mitigerende maatregel is de opgestelde gedragscode voor de medewerkers van Groningen Seaports. Deze gedragscode is in 2022 geactualiseerd. Verder vindt er bewaking plaats op kwetsbaarheid van de medewerkers in relatie tot hun werkzaamheden en privésituatie en dient er bij indiensttreding een Verklaring Omtrent Gedrag (VOG) te worden aangeleverd. Dit geldt ook voor stagiaires. Er is geen indicatie dat medewerkers van Groningen Seaports betrokken zijn bij fraude of fraude-gerelateerde zaken.

Risicocategorieën

De directie van Groningen Seaports heeft een risicobereidheidsmatrix vastgesteld die als kader dient bij de risicoprioritering. Door zijn maatschappelijke functie en langetermijnperspectief, is Groningen Seaports over het algemeen een risicomijdend bedrijf. Een groot deel van de risico’s heeft een externe oorzaak die Groningen Seaports in beperkte mate of alleen met onevenredig hoge kosten kan beheersen. Voor deze risico’s accepteert Groningen Seaports een licht verhoogde risicobereidheid.

Binnen Groningen Seaports zijn verschillende risicocategorieën gedefinieerd die met verschillende maatregelen worden beheerst.

• Corporate risico’s: risico die de continuïteit van de organisatie kunnen beïnvloeden

• Strategische risico’s: risico’s en onzekerheden die een belemmering vormen om onze (lange termijn) doelstellingen te realiseren

• Operationele risico’s: risico’s en onzekerheden die de effectiviteit en efficiëntie van operationele activiteiten en vooral de kortetermijndoelstellingen van Groningen Seaports beïnvloeden. Operationele risico’s worden door de organisatie met grote regelmaat geëvalueerd

In 2025 is het risicoprofiel van Groningen Seaports NV geactualiseerd. De restrisico’s (na getroffen beheersmaatregelen, zie tabel Risico’s) zijn in beeld gebracht en er is bepaald hoe deze zich verhouden tot de risicobereidheid van het management. Bij de bepaling van de impact is een relatie gelegd met het meest recente Bedrijfsplan van Groningen Seaports.

Financiële risico’s

Dit betreft risico’s en onzekerheden over de financiële positie en de mogelijkheden om financiering aan te trekken. Het beleid ter afdekking van financiële risico’s is vastgelegd in het Treasurystatuut en kent een aantal doelstellingen. Treasury is het sturen en beheersen van, het verantwoording afleggen over en het toezicht houden op de financiële vermogenswaarden, de financiële geldstromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico’s. Doel van het beleid is verder het verkrijgen en handhaven van toegang tot financiële markten tegen acceptabele condities en bescherming van de organisatie tegen ongewenste financiële risico’s. Het beleid wordt ondersteund door middel van adequate informatiestromen. De belangrijkste en meest relevante financiële risico’s voor Groningen Seaports worden hieronder beschreven.

Renterisico

Groningen Seaports beheerst haar renterisico door een evenwichtig portfolio van vast en variabel rentende leningen aan te houden. De vennootschap heeft zich ten doel gesteld minimaal 50% van haar opgenomen leningen tegen vaste rentetarieven aan te houden.

Groningen Seaports heeft ultimo 2025 het renterisico voor 92% afgedekt middels leningen met vaste rente. Dit betekent dat over ongeveer 8% van het rentedragend vreemd vermogen ultimo 2025 een variabele rente moet worden betaald.

Liquiditeits- en beschikbaarheidsrisico

Periodiek worden liquiditeitsbegrotingen opgesteld en door tussentijdse monitoring en eventuele bijsturing worden liquiditeitsrisico’s beheerst. In de liquiditeitsbegrotingen wordt rekening gehouden met de (beperkte) beschikbaarheid van liquide middelen. Ter dekking van het liquiditeitsrisico heeft Groningen Seaports ultimo 2025 twee faciliteiten beschikbaar, te weten een kasgeldfaciliteit van maximaal € 73 miljoen en een rekening courant faciliteit van maximaal € 2,5 miljoen.

Kredietrisico

Groningen Seaports handelt met kredietwaardige partijen en heeft procedures opgesteld om de kredietwaardigheid van deze partijen te controleren. Tevens zijn richtlijnen opgesteld om de omvang van het kredietrisico bij elke financiële instelling en debiteur te beperken. Bovendien bewaakt Groningen Seaports voortdurend haar vorderingen en hanteert de vennootschap een strikte aanmaningsprocedure. Door bovenstaande maatregelen is het kredietrisico voor Groningen Seaports beheersbaar. Binnen de vennootschap zijn geen belangrijke concentraties van kredietrisico.

Risicoreserve

Waar de mogelijkheden tot beheersing van risico’s gering zijn, zal er bij een incident sprake zijn van directe impact op het eigen vermogen. Om ervoor te zorgen dat de bedrijfsvoering van Groningen Seaports niet in gevaar komt wordt de weerstandscapaciteit geactualiseerd. Deze actualisatie vindt tweejaarlijks plaats, de laatste actualisatie is ultimo 2025 uitgevoerd. Daarmee is inzicht verworven in de belemmeringen die kunnen optreden in het streven naar de bedrijfsdoelstellingen en waarmee structureel rekening wordt gehouden in de bedrijfsvoering. Groningen Seaports hanteert een grote mate van financiële zekerheid, namelijk het hoogste niveau van 99,5%. Berekening van de scenario’s heeft bij dit niveau geresulteerd in een benodigde buffer van € 28,9 miljoen. Het eigen vermogen per balansdatum is hiervoor ruim toereikend.